Procesory

Kilka dni temu w sieci pojawiły się informacje o nadchodzącym procesorze AMD Ryzen 5 7500. W zdecydowanej większości miał to być bliźniaczy model do Ryzena 5 7500F, tyle że z aktywnym, zintegrowanym układem graficznym. Po kilku dniach od tych doniesień, producent oficjalnie zaprezentował rzeczony układ. Dodatkowo, do oferty dodano również kolejną jednostkę na starszą już platformę AM4 w postaci procesora Ryzen 5 5500F.

TSMC przyspiesza budowę kompleksu Fab 25 w Central Taiwan Science Park, który ma produkować układy w procesie A14. Pierwszy z czterech budynków ma być gotowy przed kwietniem 2027 roku, czyli szybciej niż zakładano. Produkcja próbna może rozpocząć się w Q3 2027 roku, natomiast produkcja masowa pozostaje planowana na 2028 rok. W tym samym czasie Samsung przesuwa proces SF1.4 na 2029 rok, a Intel przygotowuje 14A z wykorzystaniem High-NA EUV.

Mobilne procesory Apple od lat potrafią zawstydzać układy innych producentów nie tylko wydajnością, ale również ogólnymi możliwościami - w końcu do dziś zadziwia nas to, jak dobrze działa Macbook Neo z chipem A18 Pro znanym z iPhone'ów 16 Pro. Logiczne jest zatem, że zaprezentowany wczoraj Apple A20 Pro zapowiada się bardzo obiecująco. W sieci pojawiły się już jego pierwsze wyniki wydajności i okazuje się, że gigant nie przesadzał z przechwałkami.

Przy wyborze smartfona bardzo łatwo dojść do wniosku, że jego procesor określa tak właściwie tylko kilka liczb. W końcu dziesięć rdzeni to zawsze więcej niż osiem, 3 GHz powinno być szybsze niż 2,5 GHz, a Snapdragon 6 Gen 3 i Snapdragon 6s Gen 3 różnią się pewnie jakimś detalem, no bo to tylko jedna litera różnicy. W praktyce jednak właśnie takie skróty myślowe są jednym z najprostszych sposobów na błędną ocenę procesora, a często tym samym także całego smartfona. Rzecz w tym, że nazwy...

NVIDIA na rynku PC mocno inwestuje w DLSS, oferując obecnie cztery różne technologie: skalowania obrazu, generowania klatek, rekonstrukcji promieni świetlnych oraz (od kilku dni) renderowania neuronowego. To ostatnie stało się jednym z najchętniej komentowanych tematów w branży komputerowej. Okazuje się jednak, że jest przynajmniej jedna firma pracująca nad własną implementacją podobnego zestawu. Mowa o Arm, które zaprezentowało pierwsze szczegóły platformy Arm CSS for Mobile 2.

W tym roku jesteśmy świadkami niekończących się wręcz podwyżek na rynku niektórych podzespołów komputerowych - mowa przede wszystkim o pamięciach RAM, dyskach oraz kartach graficznych. Zwłaszcza w tych ostatnich ceny potrafią osiągać absurdalne poziomy i niekoniecznie dotyczy to tylko najwydajniejszych modeli. Tymczasem w sieci pojawiły się wiarygodne informacje od Digitimes, sugerujące zwiększenie ceny za procesory marki Intel.

ASML od lat rozwija technologię, która ma utrzymać przy życiu prawo Moore'a, czyli regularne podwajanie liczby tranzystorów na chipie mniej więcej co dwa lata. Litografia High-NA EUV przez lata funkcjonowała jako obietnica odległa o kilka generacji procesów. Intel jako pierwszy zainstalował komercyjny egzemplarz tego sprzętu i od tamtej pory zbiera dane produkcyjne szybciej niż reszta branży razem wzięta. Firma właśnie ujawniła liczbę pokazującą realne tempo tej adaptacji.

Snapdragon 8 Elite Gen 6 Extreme po raz pierwszy pojawił się na zdjęciu przedstawiającym rzeczywisty układ, a nie schemat czy render. Fotografia pokazuje oznaczenia SM8975 i 101-BC, a także nietypową konstrukcję pakietu z pamięcią umieszczoną obok SoC oraz metalowym elementem chłodzącym. To może oznaczać dużą zmianę względem dotychczasowego układu Package-on-Package. Qualcomm nie potwierdził jeszcze szczegółów, ale nowe zdjęcie dobrze pasuje do wcześniejszych przecieków.

Intel Core Ultra 7 270K Plus kosztuje zaskakująco rozsądne pieniądze, chociaż jest praktycznie topowym desktopowym procesorem w ofercie producenta, co dodatkowo podnosi jego atrakcyjność. Dlatego postanowiłem sprawdzić ile jeszcze wydajności można wycisnąć z takiej jednostki podkręcając rdzenie, magistralę pierścieniową, połączenie D2D oraz NGU. Oczywiście, dołożyłem także optymalizację pamięci DDR5 CUDIMM, które odświeżone Arrow Lake obsługują. Wszystkie operacje przeprowadziłem na relatywnie...

Qualcomm nie jest raczej znany ze zbyt częstego wydawania nowych sterowników pod system Windows 11 ARM. Z tego względu optymalizacje dla różnych gier potrafią być wprowadzane z bardzo dużym opóźnieniem, co nie pomaga z pewnością platformie w zdobywaniu popularności. Po kilku miesiącach od debiutu serii Snapdragon X2, doczekaliśmy się nowej paczki sterowników. Co ciekawe, producent tym razem mocno skupił się na wydajności w grach, co docenią również posiadacze urządzeń z poprzednią generacją.

Jeszcze w 2023 roku do sprzedaży trafił procesor AMD Ryzen 5 7500F, który był jedną z tańszych jednostek, opartych na mikroarchitekturze Zen 4. Układ nie posiadał jednak działającego, zintegrowanego układu graficznego, zatem wymagane było posiadanie odpowiedniej karty graficznej w celu wyświetlenia obrazu. Dość nieoczekiwanie pojawiły się informacje sugerujące rychły debiut drugiej wersji tego procesora, ale z aktywnym układem graficznym.

Intel w ostatnich latach kojarzył się przede wszystkim z firmą, która niechętnie wydłużała żywotność kolejnych podstawek, przez co czasami jeden socket "żył" tylko jedną generację, po czym zastąpiony był kolejnym. Lepiej wyglądało to w przypadku LGA 1700, gdzie otrzymaliśmy zarówno układy Alder Lake jak i Raptor Lake (oraz ich kolejne Refreshe), po czym przy LGA 1851 dostępność ograniczono wyłącznie do układów Arrow Lake. Wraz z nadchodzącym LGA 1954, sytuacja może się w końcu zmienić.

Intel od kilku lat ostrożnie mówi o kolejnych węzłach technologicznych. 20A został porzucony jako samodzielny proces, 18A długo mierzył się z problemami z uzyskiem, a o Intel 3 i Intel 4 spółka informowała niewiele. Tym większą uwagę zwraca wypowiedź Davida Zinsnera, CFO Intela. Ocenił on proces 14A, następcę 18A, znacznie lepiej niż wcześniejsze rozwiązania i porównał tempo poprawy do 22 nm. Sprawdzamy, co kryje się za tymi deklaracjami.

Wczoraj firma Apple ogłosiła dwa nowe procesory SoC dla swoich komputerów. Pierwszym jest Apple M5 Ultra, który trafi m.in. do nowej wersji flagowego zestawu Mac Studio. Drugim układem jest nowy Apple M6, który jako pierwszy w rodzinie wykorzystuje 2 nm proces technologiczny od TSMC. Poznaliśmy już pierwsze szczegóły specyfikacji, natomiast teraz pierwsze dane wskazują na wyraźnie większą wydajność w grach z włączonym Ray Tracingiem.

Procesory z sześcioma rdzeniami są powszechnie uważane za standard w komputerach gamingowych, natomiast AMD Ryzen 5 5600 i Intel Core i5-12400F uchodzą za modele pierwszego wyboru, chociaż niekoniecznie o najlepszym stosunku ceny do możliwości. Obydwa posiadają jednak pewną zaletę względem nowszych odpowiedników, pozwalając na zastosowanie pamięci DDR4, co znacznie obniża ogólne koszty platformy sprzętowej. Dlatego dzisiaj serwuję Wam porównanie klasyków - AMD Ryzen 5 5600 i Intel Core i5-12400F...

Qualcomm przez lata przyzwyczaił nas do jednego topowego Snapdragona na generację, ewentualnie późniejszej, podkręconej wersji z dopiskiem Plus. Tym razem jednak gigant planuje zmienić strategię. Od miesięcy przewijały się plotki, że firma przygotowuje nie jeden, a dwa flagowe układy SoC z rodziny Snapdragon 8 Elite Gen 6. Teraz najnowszy teaser właściwie nie zostawia nam miejsca na większe wątpliwości w tej sprawie.

Procesory Intel Nova Lake mają być nie tylko odpowiedzią na dotychczasowe układy AMD Ryzen, ale również realną próbą powrotu do czołówki najwydajniejszych jednostek dla graczy. Producent obecnie wciąż pracuje nad nowymi procesorami, natomiast w kolejnych miesiącach powinny pojawić się pierwsze próbki kwalifikacyjne, które powiedzą już więcej na temat finalnej wydajności. Tymczasem w sieci pojawiły się nowe informacje na temat jednego z nadchodzących układów, w tym pierwsze dane o wydajności.

Za kilka miesięcy zadebiutuje nowa generacja procesorów Intel Core Ultra serii 4 z rodziny Nova Lake. Niektóre z desktopowych procesorów, które pojawią się w tej serii, będą wyposażone w znacznie pojemniejszy cache, określany jako bLLC. Ma to być swoista konkurencja dla procesorów AMD Ryzen z 3D V-Cache, które wypadają bardzo dobrze zwłaszcza w grach. Okazuje się jednak, że trwają także prace nad implementacją bLLC do układów mobilnych.

Od dawna wiadomo, że Nova Laka będzie jedną z ważniejszych generacji procesorów na 2026 rok, choć do tej pory nie wiedzieliśmy dokładnie, jak dokładnie będzie przebiegał debiut nowego rdzenia CPU. W segmencie procesorów akurat ma to znaczenie, bo raz pierwszeństwo mają serwery, innym razem laptopy albo desktop. Firma Intel daje jednak entuzjastom wyraźny sygnał, że przynajmniej w przypadku Nova Lake pierwsza w kolejce będzie platforma stacjonarna.

Podczas targów Computex 2026 w Tajpej, firma Intel oficjalnie zaprezentowała procesory ARC G3 oraz ARC G3 Extreme, czyli specjalnie dostosowane układy Panther Lake dla handheldów. Pierwsze urządzenia, które pojawiły się w ofertach takich producentów jak MSI czy Acer, wskazują jednak na ekstremalnie wysokie ceny jak na tego typu urządzenia. Najnowsze doniesienia wskazują z kolei, że firma przygotowuje trzeci układ z serii ARC G3 dla tańszych modeli.

Procesory Intel Raptor Lake to bez wątpienia jedna z dłużej żyjących generacji procesorów firmy w ostatnich latach. Mieliśmy już 13 i 14. generację układów Core, natomiast w kolejnym roku planowane jest odświeżenie w formie Core 200 (Raptor Lake Next). Okazuje się, że plany na tą konkretną generację są większe i wpasowują się w obecną sytuację na rynku. Raptor Lake jeszcze przez długi czas będzie tańszą alternatywą dla nowych generacji procesorów.

Platforma AMD AM4 oferuje naprawdę szeroki wachlarz procesorów, jednak nie wszystkie można swobodnie dostać w lokalnych sklepach, ponieważ polityka producenta bywa wybiórcza względem niektórych rynków. Jaskrawym przykładem takiego podejścia jest testowany właśnie AMD Ryzen 5 5500X3D, czyli najtańszy model z pamięcią 3D V-Cache, formalnie nawet niedostępny w oficjalnej polskiej dystrybucji. Procesor można natomiast znaleźć na chińskich portalach sprzedażowych. AMD Ryzen 5 5500X3D stanowi zatem ciekawostkę...

Jesteśmy obecnie przed premierą nowej generacji procesorów Intel Nova Lake, które trafią zarówno do komputerów stacjonarnych jak i notebooków. Nowe układy skorzystają z mikroarchitektury rdzeni Coyote Cove dla P-Core oraz Arctic Wolf dla E-Core, a także nowego procesu litograficznego. Następny w kolejce jest Intel Razor Lake, który doczeka się również specjalnej linii Razor Lake-AX. Układy te mają być odpowiedzią na AMD Medusa Halo.

Kilka miesięcy temu firma Qualcomm ujawniła procesor Snapdragon C, który został przygotowany z myślą o rynku tanich notebooków, gdzie istotniejszy jest np. długi czas pracy na akumulatorze niż bardzo wysoka wydajność w wymagających aplikacjach. To bardziej rozwiązanie stworzone jako odpowiedź na chipy pokroju Intel N250 czy Apple A18 Pro (pod kątem MacBooka Neo). Po miesiącach ciszy, firma w końcu potwierdziła specyfikację SoC.

Firma AMD niedawno ujawniła pierwsze konkretne szczegóły dotyczące specyfikacji oraz wydajności procesorów EPYC Venice oraz Verano, które będą wykorzystywały rdzenie zarówno Zen 6 jak i Zen 6c (w zależności od konkretnych typów zadań i potrzeb będą oferowane jednostki z samymi rdzeniami Zen 6 lub z samymi Zen 6c). Odpowiedzią Intela na EPYC Venice mają być Xeony 7 z generacji Diamond Rapids. Ich premiera jednak odbędzie się dopiero w 2027 roku.

Już jesienią zadebiutują pierwsze notebooki oraz komputery Mini PC z procesorem SoC w postaci NVIDIA RTX Spark. Pierwsza generacja wykorzystuje rdzenie "Grace" w postaci nieco starszych już wariantów Cortex-X925 (10 rdzeni) oraz Cortex-A725 (10 rdzeni), a także układ graficzny Blackwell RTX z maksymalnie 6144 rdzeniami CUDA, będącym odpowiednikiem rdzenia GB205. Nowe testy NVIDIA RTX Spark pojawiły się w benchmarku Geekbench 7.

Intel co jakiś czas odpala promocję z cyklu Gamer Days, gdzie przy zakupie wybranych komponentów lub gotowych zestawów z podzespołami Intela, można otrzymać za darmo konkretne gry. W przeszłości takie akcje związane były m.in. z produkcjami Battlefield 6 czy Assassin's Creed Shadows. Dzisiaj Intel uruchomił nową promocję Gamer Days, gdzie przy zakupie jednego z konkretnych procesorów, będzie można otrzymać za darmo dwie nadchodzące gry.

Na początku roku firma AMD zaprezentowała odświeżoną generację procesorów Ryzen AI 400 z serii Gorgon Point. Są to nieco udoskonalone wersje układów Strix Point oraz Krackan Point, wykorzystujące rdzenie Zen 5 i Zen 5c, układy graficzne RDNA 3.5 oraz chipy NPU XDNA 2. Teraz firma poszerza ofertę Gorgon Point o dwa nowe SKU, o które - o dziwo - nie posiadają w ogóle układów NPU. To również powinno wpłynąć na niższą cenę laptopów z tymi procesorami.

Za kilka miesięcy spodziewamy się premiery nowej generacji procesorów Intel Nova Lake. Układy Core Ultra serii 4 będą podzielone na kilka osobnych grup. Oprócz standardowych modeli dla desktopów, pojawią się także mocniejsze jednostki z podwójnym Compute Tile czy procesory z pamięcią bLLC, czyli rozwiązaniem konkurencyjnym dla 3D V-Cache od AMD. Będzie także jeden układ z wyraźnie mocniejszym, zintegrowanym układem graficznym.

Cztery rdzenie długo pozostawały standardem w świecie komputerów domowych, również tych stricte gamingowych. Sytuacja zaczęła się zmienić dopiero po premierze AMD Ryzen 1000, które wprowadziły do mainstreamu dobrze wycenione sześć rdzeni. Chociaż w pierwszej połowie 2017 roku i późniejszych latach przewaga liczbowa pozostawała kwestią dyskusyjną, bowiem gry niespecjalnie potrafiły wykorzystać dodatkowe jednostki obliczeniowe, nastąpiło przełamanie pewnego schematu. Blisko dekadę później...

Rynek akceleratorów AI orządzi się jedną zasadą: kto ma dostęp do krzemu, ten dyktuje tempo rozwoju modeli. NVIDIA, Google i Broadcom rozdają karty, a laboratoria AI czekają na nowe moce obliczeniowe. Anthropic dotąd budował infrastrukturę na układach AWS, Google i NVIDII. Teraz firma sama zabiera się za projektowanie własnego krzemu. To nie pierwsza taka decyzja w branży, ale skala rekrutacji i oferowanych wynagrodzeń pokazuje, jak poważny jest projekt.

AMD już w przeszłości miało tendencje do wielokrotnego odświeżania tych samych procesorów pod różnymi nazwami, co mówiąc obiektywnie, prowadziło do problemów z rozróżnieniem poszczególnych generacji, zwłaszcza osobom o mniejszej wiedzy w zakresie komponentów komputerowych. Teraz firma planuje podobny krok co do jednego z układów starszej generacji. W bazie programu PassMark pojawił się bowiem tajemniczy procesor AMD Ryzen 9 3950H.

AMD Ryzen 7 5800X3D oficjalnie wrócił do sprzedaży po przeszło czterech latach od premiery, próbując tchnąć odrobinę życia w platformę AM4, która mocniejszego procesora do gamingu nigdy nie otrzymała. Chociaż w międzyczasie AMD wygasiło produkcję i wprowadziło słabsze jednostki X3D, sukcesu pierwszego modelu z pamięcią 3D V-Cache żaden nie zdołał powtórzyć. Wszyscy zapamiętali jednego prawilnego króla wydajności... którego w zasadniczo niezmienionej postaci reanimowano jako AMD Ryzen 7...

AMD już zapowiedziało pierwsze procesory Zen 6, choć na razie mowa oczywiście tylko o serwerowych układach EPYC Venice / Verano. W międzyczasie jednak nadal trwają intensywne prace zarówno nad desktopowymi jednostkami Ryzen z rodziny Olympic Ridge jak również mobilnymi APU z serii Medusa Point. Wprowadzone tam rdzenie Zen 6 mają być zaoferować przynajmniej jedną, dużą nowość, ukierunkowaną stricte pod wydajność w grach.

Rio Rancho w Nowym Meksyku kojarzyło się dotąd głównie z pierwszymi liniami produkcyjnymi Intela sprzed czterech dekad. Dziś to tam firma buduje coś, co ma zdecydować o jej pozycji w wyścigu o chipy dla sztucznej inteligencji, nie w litografii, tylko w sposobie sklejania gotowych układów w jedną całość. Fab 9 łączy dwie technologie pakowania, Foveros i EMIB, dorzucając do tego świeżą odmianę krzemowego mostka z kanałami zasilającymi.

Intel rzadko dzieli się rdzeniem własnej architektury procesorowej z podmiotami zewnętrznymi, a tym bardziej z firmą, o której branża usłyszała dopiero niedawno. Koncern z Santa Clara przekazuje taki dostęp startupowi RosaicLabs, spółce zarejestrowanej w Delaware w maju, bez strony internetowej i profilu na LinkedIn. Za sterami stoi Amarjit Gill, postać znana Lip-Bu Tanowi jeszcze sprzed jego nominacji na CEO Intela.

Zidentyfikowano spółkę stojącą za chińskim programem budowy własnych skanerów litograficznych DUV. Jest nią Shanghai Aishengna. Informacja wywołała spore poruszenie na azjatyckich giełdach, bo dotyczy technologii, którą od lat kontroluje niemal wyłącznie ASML. Chińska maszyna korzysta z immersyjnej litografii i argonowo-fluorkowego lasera o długości fali 193 nanometrów. Dokładnie takiej klasy sprzętu, jaki koncern z Veldhoven sprzedaje od dwóch dekad.

Na rynku procesorów, opartych obecnie na architekturze x86, dominuje AMD jeśli chodzi o układy przeznaczone głównie dla graczy lub chcących posiadać maksymalnie wszechstronne układy, bardzo dobrze radzące sobie zarówno w grach jak i aplikacjach kreatywnych. Jeszcze lata temu sytuacja na rynku była inna, ponieważ to Intel całkowicie dominował na rynku PC. Początkiem owej dominacji było wydanie procesorów Core 2 Duo. Mikroarchitektura Conroe mocno namieszała, jeśli chodzi o wydajność oraz pobór mocy.

Rosnące wymagania gier w ostatnich latach niejako wymusiły korzystanie z różnych technik upscalingu na PC. Później zostało to poszerzone także o generatory klatek, które istotnie są w stanie poprawić odczucie płynności, zwłaszcza jeśli implementacja stoi na odpowiednim poziomie. Obecnie na PC takie rozwiązania są szeroko dostępne na układach NVIDIA GeForce, AMD Radeon oraz Intel ARC. Kolejną firmą planującą prace nad taką technologią jest Qualcomm.

Podczas tegorocznej konferencji Advancing AI, firma AMD zaprezentowała szereg nowych rozwiązań, przygotowanych z myślą o wysokiej wydajności w zadaniach opartych na sztucznej inteligencji. Poznaliśmy pierwsze szczegóły 6. generacji procesorów EPYC Venice / Verano z rdzeniami Zen 6 oraz Zen 6c oraz topowy akcelerator Instinct MI455X, wykorzystujący architekturę CDNA 5. Potwierdzono ponadto prace nad Zen 7 oraz Zen 8. Jak to ostatnie ogłoszenie ma się do PC?

Na początku ubiegłego roku, firma AMD zaprezentowała mobilne procesory Zen 5 z serii Fire Range. Były to w zasadzie desktopowe układy Ryzen 9000, tyle że dostosowane do notebooków. Topowy układ Ryzen 9 9955HX3D zaoferował 16 rdzeni oraz 144 MB pamięci cache, w tym 128 MB cache L3. To do dzisiaj jeden z najwydajniejszych procesorów, ukierunkowanych na granie oraz aplikacje kreatywne. Według najnowszych informacji, AMD planuje teraz wprowadzić do laptopów swój najlepszy układ dla graczy.

Podczas dzisiejszej konferencji AMD Advancing AI zaprezentowano nową generację serwerowych procesorów EPYC Venice i Verano, wykorzystujących mikroarchitekturę Zen 6 oraz Zen 6c. Ponadto ujawniono szereg detali dotyczących akceleratora Instinct MI455X, opartego na architekturze CDNA 5. Producent jednak zostawił na konferencję także znacznie większe niespodzianki, których wcześniej nie udostępniano mediom. Potwierdzono prace nad Zen 7 oraz Zen 8.

Już od wielu miesięcy pojawiały się mniej lub bardziej szczegółowe informacje na temat nowej generacji, serwerowych procesorów AMD EPYC z rodziny Venice. Są to pierwsze układy, oparte na mikroarchitekturze Zen 6, mającej charakteryzować się znacznie wyższą wydajnością od Zen 5 i będąc lepiej dostosowaną pod zadania oparte na wykorzystaniu sztucznej inteligencji. Podczas dzisiejszej konferencji Advancing AI, firma ujawniła pierwsze szczegóły nowych procesorów.

Platforma AI NVIDIA Vera Rubin to obecnie jedna z najbardziej zaawansowanych konstrukcji tego typu, łącząca wiele wyspecjalizowanych układów krzemowych i oferująca przepustowości o jakich użytkownik PC może jedynie pomarzyć. NVIDIA uchyliła niedawno rąbka tajemnicy na temat budowy procesora Vera oraz architektury rdzeni Arm Olympus. Zapraszam zatem na szczegółowe omówienie działania tych zaawansowanych jednostek CPU.

Amerykańskie i unijne restrykcje eksportowe od lat odcinają chińskie fabryki od holenderskich skanerów EUV produkowanych przez ASML i niemieckiej optyki Zeiss, bez której te maszyny w ogóle nie powstają. SMIC i inni chińscy producenci radzą sobie, wyciskając z dziesięcioletnich maszyn DUV znacznie więcej, niż te urządzenia miały kiedykolwiek robić. Frank Rohmund z firmy Zeiss, ocenił niedawno, dokąd ta droga faktycznie prowadzi i gdzie się kończy.

Google od 2016 roku buduje własne układy TPU do trenowania i obsługi modeli AI, ale najnowsze doniesienia sugerują coś nowego. Według nich firma testuje projekt chipu, który zamiast obsługiwać dowolne modele, ma zostać skrojony wyłącznie pod jeden, czyli Gemini. To pomysł na tyle nietypowy w świecie akceleratorów AI, że wymaga wyjaśnienia, ile Google chce zaszyć w krzemie, kiedy sprzęt trafi do serwerowni i co firma ryzykuje, stawiając na jedną architekturę modelu.