superkomputer

Polska sztuczna inteligencja długo miała ambicje większe niż własne zaplecze. Dało się budować modele, dało się pisać strategie, ale przy cięższych zadaniach szybko wracał temat cudzej infrastruktury. Start pierwszego superkomputera NASK nie rozwiązuje tego problemu jednym ruchem, za to po raz pierwszy pokazuje, że państwo zaczyna traktować moc obliczeniową jak element polityki technologicznej, a nie tylko kosztowny dodatek.

Kilka tygodni temu, wraz z innymi redakcjami europejskimi, wchodzącymi w skład grupy EHA, odwiedziliśmy na Tajwanie firmę ASUS w ramach naszego cyklicznego wydarzenia EHA Tech Tour 2025. Spotkanie to pozwoliło na wcześniejsze zobaczenie najnowszych produktów, które w kolejnym roku trafią do sprzedaży (w tym wypadku mowa o 2026 roku), jak również podzielenie się przemyśleniami na temat nowych urządzeń. W tym artykule skupimy się na monitorach, niewielkich zestawach komputerowych oraz pozostałych peryferiach....

Europa przez lata patrzyła z zazdrością, jak USA notują kolejne rekordy w wyścigu superkomputerów eksaskalowych. Frontier, El Capitan, Aurora dominowały rankingi TOP500, podczas gdy Stary Kontynent dopiero budował swój pierwszy system przekraczający barierę eksaflopa. Teraz, zaledwie dwa miesiące po uruchomieniu w Niemczech Jupitera, przychodzi czas na kolejnego europejskiego giganta. AMD wraz z francuskim Eviden ogłosiły właśnie budowę Alice Recoque.

Superkomputery to niewidzialni giganci, którzy w ciszy serwerowni kształtują naszą przyszłość, stojąc za przełomami w medycynie, materiałoznawstwie czy zaawansowanym AI. Przez lata USA wiodły prym w tej ultralidze, notując kolejne rekordy. W najnowszym 66. zestawieniu TOP500 Europa w końcu odrobiła zadanie domowe. Niemiecki JUPITER, z imponującym wynikiem $1,000$ Exaflop/s, stał się pierwszym na starym kontynencie superkomputerem eksaskalowym.

Rozwój zaawansowanych modeli sztucznej inteligencji wymaga coraz większej mocy obliczeniowej. Najwięksi gracze na rynku stale przesuwają granice możliwości, inwestując w infrastrukturę o niespotykanej dotąd skali. Najnowsze doniesienia potwierdzają plany budowy projektu, który może zdefiniować przyszłość AI na wiele lat. Rodzi to jednak poważne pytania dotyczące jego kosztów oraz gigantycznego zapotrzebowania na energię.

Rywalizacja w świecie sztucznej inteligencji nabiera tempa, a nowe technologie zmieniają układ sił między globalnymi graczami. Huawei, chiński gigant technologiczny, zaprezentował klaster AI, który wzbudził zainteresowanie nawet wśród konkurencji. Sam CEO NVIDII, Jensen Huang, przyznał, że rozwiązania Huaweia dorównują ich własnym chipom, co może zwiastować przełom na rynku. Warto przyjrzeć się, co oznacza to dla przyszłości branży AI.

Nowoczesne technologie obliczeniowe coraz częściej stają się tematem inwestycji i strategicznych działań akademickich w Europie. Polska właśnie dołączyła do krajów mających własne rozwiązania kwantowe. Może to otworzyć nowy rozdział w badaniach naukowych i edukacji technicznej. Infrastruktura, która niedawno była wizją przyszłości, dziś staje się realnym narzędziem w rękach badaczy i studentów. Czy Odra 5 będzie punktem zwrotnym w krajowej informatyce?

Sztuczna inteligencja rozwija się w zawrotnym tempie, a firmy technologiczne inwestują ogromne środki w nowe rozwiązania obliczeniowe. W centrum uwagi znajdują się nie tylko modele językowe, ale też infrastruktura potrzebna do ich trenowania. Inicjatywy związane z budową superkomputerów stają się fundamentem przyszłych osiągnięć w tej dziedzinie. Coraz częściej słychać o projektach, które mają zmienić układ sił w globalnym wyścigu technologicznym.

Obserwujemy obecnie szybki postęp technologiczny w kwestii sprzętu dla centrów danych oraz superkomputerów. Należy spodziewać się, że w kolejnych latach trend ten będzie kontynuowany. Jednym z dowodów na dynamiczny rozwój branży jest superkomputer El Capitan, który osiągnął właśnie niemal pełnię swoich możliwości. Dzięki temu amerykański sprzęt zatriumfował już w zestawieniu najszybszych maszyn tego typu na świecie, detronizując przy tym Frontier.

Choć Elon Musk początkowo odnosił się bardzo nieprzychylnie do rozwoju sztucznej inteligencji, to ostatecznie zdecydował się na olbrzymie inwestycje w ten segment rynku. Jego firma xAI operuje obecnie jednym z największych klastrów serwerowych na świecie. Co ważne, multimiliarder nie powiedział w tej kwestii jeszcze ostatniego słowa. Trwa bowiem właśnie dalsze rozbudowanie potencjału sprzętowego przedsiębiorstwa. Bazą są akceleratory Hopper.

Od blisko dwóch lat w rankingu najszybszych superkomputerów bryluje amerykański Frontier. Detronizacja tego sprzętu to jednak tylko kwestia czasu, ponieważ zapotrzebowanie na wysokowydajne obliczenia nieustannie rośnie, czemu towarzyszy postęp w rozwoju sprzętu komputerowego. Jednym z liderów rankingu będzie z pewnością w przyszłości japoński superkomputer Fugaku Next. Na jego uruchomienie poczekamy jednak jeszcze sporo czasu.

„Sztuczna inteligencja”, jaką znamy teraz, nie jest oczywiście w pełni rozwiniętą technologią. Jednak obecnie duże firmy inwestują ogromne kwoty, aby to zmienić. Właśnie poznaliśmy nieco więcej szczegółów na temat projektu, za którym stoi OpenAI oraz Microsoft. Ich celem jest zbudowanie superkomputera o nazwie Stargate, który będzie zasilał „sztuczną inteligencję” następnej generacji. Ambitne plany mogą kosztować nawet przeszło 100 mld dolarów.

NVIDIA już od pewnego czasu ma bardzo silną pozycję na rynku centrów danych. Nie wszyscy jednak wiedzą, że spółka jest też właścicielem bardzo szybkiego superkomputera Eos, który stoi za najnowszymi dokonaniami firmy w obszarze sztucznej inteligencji. NVIDIA zaprezentowała materiał wideo, na którym po raz pierwszy możemy zobaczyć, jak Eos wygląda z bliska. Sprzęt znajduje się w czołówce światowej, jeśli chodzi o moc obliczeniową.

Wraz z rozwojem techniki coraz częściej możemy usłyszeć o powstawaniu i rozbudowie serwerów oraz centrów danych. Oprócz niedawno zapowiedzianego superkomputera Jupiter w Niemczech, w europie pojawi się również kolejny, tym razem we Włoszech. Przedsiębiorstwo Eni postanowiło zbudować super centrum, które ma przeskoczyć ich dotychczasowe superkomputery o rząd wielkości w mocy obliczeniowej i ma bazować na podzespołach od AMD.

NVIDIA w ostatnich latach coraz mocniej stawia nacisk na wykorzystywanie układów graficznych w obliczeniach ściśle powiązanych ze sztuczną inteligencją. Ostatnie generacje profesjonalnych akceleratorów bardziej skręciły właśnie w stronę AI, co widać chociażby po układach NVIDIA A100 czy H100. W przyszłym roku na rynku zadebiutuje kolejna generacja - B100 - tymczasem przedsiębiorstwo prezentuje jeszcze mocniejszy wariant H200, oparty na architekturze Hopper, a także eksaskalarny superkomputer Jupiter.

Wobec wzrostu zainteresowania sektorem sztucznej inteligencji na świecie powstaje coraz więcej szybkich superkomputerów. Wielka Brytania nie chce pozostawać w tym wyścigu w tyle. Zapowiedziano budowę nowego urządzenia tego typu. Superkomputer ma nosić nazwę Isambard-AI i jeśli spełnione zostaną wszystkie zapowiedzi, to wejdzie on do ścisłej czołówki najszybszych maszyn tego typu, jakie powstały do tej pory na świecie.

Pod względem poziomu zaawansowania branży komputerowej, Rosja znajduje się daleko nie tylko za krajami zachodnimi, ale także za Chinami. Od czasu inwazji na Ukrainę, jest też objęta daleko posuniętymi sankcjami, które nie pomagają w rozwoju tego sektora. Pomimo tego, podjęto decyzję o budowie nawet dziesięciu superkomputerów do 2030 roku. Można przy tym mieć wątpliwości, czy plany te uda się zrealizować choćby częściowo.

Najszybszym superkomputerem na świecie pozostaje niezmiennie Frontier, który korzysta ze sprzętu spod znaku AMD. Intel także jednak ma się czym pochwalić. Zapowiedziano nowy superkomputer, który wykorzysta procesory Xeon Scalable najnowszej generacji oraz akceleratory Habana Gaudi 2. Projekt powstaje we współpracy z firmą Dell i choć nie prześcignie Frontiera, to i tak trafi do ścisłej czołówki maszyn tego typu.

NVIDIA GH200 to rozwiązanie przeznaczone przede wszystkim do budowy superkomputerów. Wśród potencjalnych zastosowań jest generatywna sztuczna inteligencja, której algorytmy będą w stanie wykorzystać w pełni potencjał superchipów Grace Hopper. Podczas konferencji SIGGRAPH NVIDIA zapowiedziała nową wersję układów. Główna różnica sprowadza się do zastosowania pamięci HBM3e, która jest obecnie uważana za najszybszą na świecie.

W Tajpej na Tajwanie rozpoczęły się targi Computex 2023. Wśród firm obecnych na wydarzeniu jest także NVIDIA, która już zaprezentowała swoje nowości. Jedną z nich jest platforma komputerowa DGX GH200, która posłuży za bazę do budowy kolejnych superkomputerów. Jednocześnie ogłoszono, że imponujące superchipy Grace Hopper znajdują się już w produkcji. Wszystko to ma w niedalekiej przyszłości przysłużyć się rozwojowi sztucznej inteligencji.

Raptem wczoraj Intel zaprezentował swój superkomputer Aurora o mocy 2 exaflopów (1 exaflop to 1000000 teraflopów), który zbudowany jest z ponad 20 tys. procesorów Intel Xeon oraz więcej niż 60 tys. układów graficznych z serii Intel Data Center GPU Max, a już dziś dowiadujemy się, jakie będzie jego główne zadanie. Posłuży on do zasilenia nowego modelu sztucznej inteligencji o nazwie Aurora genAI. Pod względem parametrów będzie dużo lepszy od obecnego GPT-3.

Branża superkomputerów jest jednym z dynamiczniej rozwijających się sektorów z zakresu nowych technologii. Urządzenia tego typu są wykorzystywane do obliczeń w przeróżnych dziedzinach - od prognozowania pogody, aż po rozwój medycyny. Do realizacji tych celów potrzebny jest odpowiedni sprzęt. Opublikowane ostatnio dane pokazują, że tym segmencie rynku ilościowo dominuje sprzęt Intela, ale to do AMD należy na razie najbardziej prestiżowe wyróżnienie.

Superkomputer Aurora został zapowiedziany już kilka lat temu, gdy Intel ogłosił prace nad nową generacją akceleratorów graficznych opartych na architekturze Xe-HPC oraz procesorów Xeon Scalable 4. generacji. Po drodze doczekaliśmy się kilku opóźnień (przez co debiut Aurory został w końcu przyćmiony przez premierę superkomputera Frontier, opartego na akceleratorach AMD Instinct MI250 oraz procesorach EPYC Milan), a finalnie urządzenie miało zostać uruchomione w Argonne National Laboratory w 2022 roku.

Podczas gdy "płotki" takie jak my starają się mieć jak najwydajniejszego peceta, podobny wyścig trwa także na międzynarodowych szczeblach. Na najwyższy z nich (pod kątem mocy obliczeniowej) wspięła się właśnie konstrukcja Frontier z amerykańskiego Oak Ridge National Laboratory (ORNL). Frontier cechuje się bowiem mocą na poziomie aż 1 eksaFLOPSa, przez co zdetronizował najmocniejszy dotąd superkomputer Fugaku, za którym stali Japończycy. Superkomputer z ORNL, napędzany przede wszystkim podzespołami...

Podczas prezentacji Intel Architecture Day 2021 bardzo mocno skupiono się na prezentacji pierwszych szczegółów na temat architektury Xe-HPG, która jest bazą dla kart graficznych ARC. Wszyscy wiemy jednak, że prawdziwym oczkiem w głowie producenta była od początku najbardziej rozbudowana architektura Xe-HPC, przygotowana z myślą o centrach danych oraz superkomputerach do skomplikowanych obliczeń. Na bazie prac nad Xe-HPC powstał najwydajniejszy akcelerator graficzny firmy - Ponte Vecchio. Producent ujawnił...

Od kilku miesięcy, regularnie pojawiają się doniesienia na temat specyfikacji akceleratora graficznego AMD Instinct MI200. Układ graficzny, oparty na architekturze CDNA 2, ma być pierwszym GPU wykorzystującym budowę typu MCM, niczym obecne procesory AMD Ryzen. Producent również niejako potwierdził wykorzystanie zupełnie nowej budowy dla swojego flagowego akceleratora do specjalistycznych obliczeń. Poprzez aktualizację sterowników jądra Linuxa poznaliśmy informację, że układ graficzny Aldebaran będzie...

Wiosną tego roku Intel zaprezentował finalny projekt profesjonalnego akceleratora Ponte Vecchio, który wykorzystuje architekturę Xe-HPC i stworzony został głównie z myślą o jego wykorzystaniu w superkomputerze Aurora. Pod względem konstrukcyjnym to także prawdziwie rewolucyjny układ, który korzysta z różnych bloków obliczeniowych, tworzonych zarówno w fabrykach Intela (7 nm oraz Enhanced 10 nm SuperFin) oraz TSMC (7 nm, być może także 5 nm). Nadal nie wiemy kiedy Intel Ponte Vecchio będzie faktycznie...

Jednym z najbardziej znanych superkomputerów, nad którymi obecnie trwają prace to El Capitan, bazujący na serwerowych procesorach AMD EPYC Genoa (Zen 4), a także profesjonalnych układach graficznych AMD Instinct nowej generacji. Tego typu urządzenia z myślą o najbardziej wymagających i skomplikowanych obliczeniach, mających istotnych wpływ na rozwój konkretnych gałęzi przemysłu w danym kraju. Tymczasem Berkley Labs i centrum NERSC (National Energy Research Scientific Computing Center) budują nowy superkomputer...

Jednym z najbardziej znanych superkomputerów, nad którymi obecnie trwają prace to El Capitan, bazujący na serwerowych procesorach AMD EPYC Genoa (Zen 4), a także profesjonalnych układach graficznych AMD Instinct nowej generacji. Tego typu urządzenia z myślą o najbardziej wymagających i skomplikowanych obliczeniach, mających istotnych wpływ na rozwój konkretnych gałęzi przemysłu w danym kraju. W temacie powstawania kolejnych superkomputerów, otrzymaliśmy potwierdzenie, iż taka jednostka przygotowywana...

Działająca w ramach EPI (European Processor Initiative) francusko-niemiecka firma SiPearl od ubiegłego roku za cel obraną ma rywalizację na rynku HPC. W tym tygodniu ekipa SiPearl poinformowała o nawiązaniu współpracy z indyjską Open-Silicon Research, należącą do grupy OpenFive. Celem współpracy ma być dostarczenie na rynek nowej generacji układów SoC (System-on-a-Chip), które mają stanowić bazę dla europejskiego superkomputera eksaskalowego. Doświadczenie Open-Silicon Research ma służyć w...

Od dłuższego czasu wiedzieliśmy, że AMD oprócz gamingowych kart graficznych opartych na architekturze RDNA, pracuje także nad profesjonalnymi układami dla HPC i superkomputerów. Owe układy miały wykorzystać zupełnie nową architekturę CDNA, o czym dowiedzieliśmy się wiosną tego roku. Na chwilę przed rynkowym debiutem pierwszych kart graficznych dla graczy, wykorzystujących architekturę RDNA 2, producent przedstawił szczegóły dotyczące flagowego układu dla sektora HPC. Mowa oczywiście o akceleratorze...

Firma AMD w ostatnim czasie wprowadziła do swojej oferty odświeżone procesory Ryzen 3000XT oraz APU Renoir ze zintegrowanymi układami graficznymi Vega. Teraz pozostało nam już tylko wyczekiwać konkretów dotyczących dwóch największych tegorocznych premier amerykańskiej firmy - procesorów Zen 3 Vermeer oraz kart graficznych Radeon opartych na architekturze RDNA 2. Podczas ujawnienia najnowszego sprawozdania za poprzedni fiskalny kwartał, CEO firmy AMD - Lisa Su - po raz kolejny potwierdziła premierę zarówno...

W sieci opublikowano najnowszy, aktualizowany co pół roku ranking TOP 500 najszybszych superkomputerów świata. Miejsce dotychczasowego lidera zajął japoński Fugaku, napędzany przez procesor ARM. Jest to pierwszy raz od 2011 roku, gdy pierwsze miejsce w niniejszym zestawieniu zajęła jednostka z Kraju Kwitnącej Wiśni (od czasu superkomputera K). W ostatnich latach na szczycie omawianego zestawienia znajdowały się głównie systemy z Chin lub Ameryki, które wciąż mogą pochwalić się dominacją w obrębie...

O tym, że NVIDIA przygotowuje się do premiery kart graficznych opartych na architekturze Ampere, wiemy od dłuższego czasu. Do sieci trafia coraz więcej, ciągle jednak nieoficjalnych informacji o wielce oczekiwanych układach. Jednak jak wiemy, oprócz GPU przeznaczonego na rynek konsumencki (a nawet przede wszystkim), można spodziewać się po Zielonych, że zaprezentują kolejny akcelerator Tesla do profesjonalnych obliczeń oparty na architekturze Ampere. Właśnie takowy, bazujący na procesorze graficznym...

Narodowy Instytut Rozwoju Energii Atomowej poinformował, że polski superkomputer nazwany ABES, pomyślnie przeszedł pierwszą fazę testów praktycznych. Zadaniem jednostki będą zaawansowane obliczenia oraz dogłębna analiza pierwiastków, głównie z bloku p układu okresowego, które pozwolą opracować nowe metody pozyskiwania energii. W niedalekiej przyszłości może rozwiązać to problemy naszego sektora energetycznego. Szczególną uwagę naukowcy zwracają na badania nad efektywniejszym wykorzystaniem...

Od jakiegoś czasu mówiło się, że trzy nadchodzące w najbliższych latach superkomputery zamówione przez amerykański Departament Energii (Department of Energy), osiągną limit jednego ExaFLOPSa (EFLOPSa) mocy obliczeniowej. Właśnie otrzymaliśmy jednak nowe, nieco przekorne względem przewidywań szczegóły na temat El Capitan, jednego z systemów Exascale, który został zamówiony przez Narodową Agencję Bezpieczeństwa Jądrowego (NNSA). Szczegóły można nazwać przekornymi dlatego, że zgodnie z nowymi...