administracja publiczna

Jeszcze kilka lat temu mObywatel był dla wielu osób ciekawostką, którą instalowało się głównie po to, żeby sprawdzić, czy cyfrowy dowód faktycznie działa. Dziś skala wygląda już inaczej. Rząd mówi o 12 mln użytkowników, 1,5 mln logowań dziennie i dziesiątkach usług, które wprowadzają administrację do telefonu szybciej, niż urzędy zdążyłyby wymienić tabliczki na drzwiach. To narzędzie, z którego ludzie naprawdę korzystają.

Polskie LLM-y długo funkcjonowały głównie jako obietnica lokalnego języka, większej kontroli, mniej zależności od amerykańskich usług. Teraz PLLuM dostał konkretny zastrzyk w postaci 11 nowych modeli, od lekkich wariantów 4B po ciężkie 70B. Liczba modeli jednakże jeszcze niczego nie załatwia. Istotne jest to, że rząd i konsorcjum HIVE AI celują w konkretne zastosowania, czyli urzędy, RAG, dokumenty, chatboty do usług publicznych i wdrożenia, które da się policzyć w kosztorysie.

Państwo zwykle orientuje się za późno, że prywatne aplikacje zaczęły w administracji pełnić rolę infrastruktury. Tym razem próbuje wykonać ruch wyprzedzający. mSzyfr, nowy komunikator przygotowany przez Ministerstwo Cyfryzacji i NASK, wszedł właśnie w fazę testów. Na pierwszy rzut oka to kolejna aplikacja do rozmów. W praktyce chodzi jednak o coś znacznie ważn iejszego, czyli: jurysdykcję, serwery i realną kontrolę nad służbową komunikacją.

Polska sztuczna inteligencja długo miała ambicje większe niż własne zaplecze. Dało się budować modele, dało się pisać strategie, ale przy cięższych zadaniach szybko wracał temat cudzej infrastruktury. Start pierwszego superkomputera NASK nie rozwiązuje tego problemu jednym ruchem, za to po raz pierwszy pokazuje, że państwo zaczyna traktować moc obliczeniową jak element polityki technologicznej, a nie tylko kosztowny dodatek.

Od 1 stycznia 2026 roku kończy się okres przejściowy dla e-Doręczeń, co oznacza sporą zmianę w sposobie komunikacji obywateli z publiczną administracją. Wdrożenie systemu planowano już w październiku 2021 roku. Wreszcie staje się obowiązkowy dla większości urzędów i instytucji państwowych. To także symboliczny koniec dominacji platformy ePUAP, która przez prawie dwie dekady stanowiła podstawowy kanał elektronicznej korespondencji z sektorem publicznym.

Sylwestrowa noc przyniesie nietypowy prezent dla użytkowników mObywatela. Aplikacja 31 grudnia zyska funkcję, która może znacznie zmienić sposób kontaktu z administracją publiczną. Ministerstwo Cyfryzacji kończy testy wirtualnego asystenta AI wykorzystującego polski model językowy PLLuM. Chatbot ma odpowiadać na pytania o procedury urzędowe w naturalnym języku, bez fachowego żargonu i bez wizyty w urzędzie.

Cyfryzacja usług publicznych w Polsce stale postępuje, a celem jest ułatwienie obywatelom kontaktu z administracją. Wdrażanie systemów takich jak e-Doręczenia, które mają docelowo podnieść standard komunikacji, jest złożonym procesem. Przejście od starszych platform, np. e-PUAP, na nowoczesne rozwiązania zgodne ze standardami UE, nie zawsze przebiega bezproblemowo. Czasem pojawiają się problemy, które mogą utrudnić życie użytkownikom końcowym.

AI coraz śmielej wkracza do sektora publicznego, mając usprawnić pracę urzędów i ułatwić kontakt obywateli z administracją. Globalne modele językowe zyskują na popularności, jednak podstawą sukcesu w lokalnych zastosowaniach może być technologia stworzona i szkolona na rodzimym gruncie. W Polsce podjęto właśnie próbę wdrożenia takiego rozwiązania na poziomie samorządowym. Projekt ma na celu stworzenie narzędzia, które lepiej zrozumie potrzeby Polaków.