Koniec awizo i papierowych pism. Od stycznia urzędy przechodzą na e-Doręczenia, które miały ruszyć już w 2021 roku

Od 1 stycznia 2026 roku kończy się okres przejściowy dla e-Doręczeń, co oznacza sporą zmianę w sposobie komunikacji obywateli z publiczną administracją. Wdrożenie systemu planowano już w październiku 2021 roku. Wreszcie staje się obowiązkowy dla większości urzędów i instytucji państwowych. To także symboliczny koniec dominacji platformy ePUAP, która przez prawie dwie dekady stanowiła podstawowy kanał elektronicznej korespondencji z sektorem publicznym.

System e-Doręczeń, planowany już w 2020 roku i wielokrotnie opóźniany, od stycznia 2026 jest obowiązkowy dla administracji publicznej. Kończy się okres przejściowy, a ePUAP schodzi na drugi plan w komunikacji z obywatelami.

Europejski Bank Centralny szykuje odpowiedź na dominację Visa, Mastercard i Apple Pay. Euro cyfrowe bez opłat transakcyjnych

System e-Doręczenia to rejestrowane doręczenia elektroniczne (RDE), będące cyfrowym odpowiednikiem listu poleconego za potwierdzeniem odbioru. Jego fundamentem prawnym jest rozporządzenie UE eIDAS oraz ustawa o doręczeniach elektronicznych z listopada 2020 roku. Podstawą infrastruktury jest Baza Adresów Elektronicznych (BAE), czyli publiczny rejestr prowadzony przez Ministerstwo Cyfryzacji, w którym każdy podmiot otrzymuje unikalny adres do e-Doręczeń (ADE). Operatorem wyznaczonym do 2035 roku jest Poczta Polska, obsługująca system w modelu PURDE (Publiczna Usługa Rejestrowanego Doręczenia Elektronicznego). Najważniejszą kwestią techniczną jest integracja z systemami elektronicznego zarządzania dokumentacją (EZD), które urzędy wykorzystują do obiegu korespondencji. Dzięki połączeniu z e-Doręczeniami instytucje mogą automatycznie wyszukiwać adresy w BAE, wysyłać i odbierać przesyłki bezpośrednio z własnych systemów kancelaryjnych. Bezpieczeństwo zapewnia szyfrowanie end-to-end oraz mechanizmy uwierzytelniania zgodne ze standardem eIDAS.

Ministerstwo Cyfryzacji gotowe do wprowadzenia podatku cyfrowego. Projekt ustawy ma być gotowy w styczniu 2026

Od stycznia 2026 obowiązek korzystania z platformy obejmuje urzędy gmin, starostwa, ZUS, NFZ, szkoły, szpitale i ministerstwa. Firmy z CEIDG również muszą posiadać adres do e-Doręczeń. Obywatele nie mają takiego obowiązku. Mogą nadal otrzymywać tradycyjną korespondencję papierową. To istotna różnica wobec wcześniejszych doniesień o cyfryzacji, jak choćby materiał o nowelizacji ustawy o informatyzacji wprowadzającej Architekturę Informacyjną Państwa, gdzie nacisk kładziono na obligatoryjne wdrożenia w sektorze publicznym. Dla kontekstu warto przypomnieć, że śledzimy proces cyfryzacji polskiej administracji, od rozwoju aplikacji mObywatel, przez kontrowersyjną usługę KURDE, aż po problematyczny ePUAP. Ten ostatni, mimo 18 lat funkcjonowania, borykał się z niedogodnościami interfejsu i ograniczeniami funkcjonalnymi. e-Doręczenia mają być odpowiedzią na te bolączki, oferując nowoczesny standard komunikacji bazujący na regulacjach unijnych.

Jeśli masz abonament w Play, to sprawdź, czy należy Ci się zwrot pieniędzy. UOKiK nakłada gigantyczną karę na operatora

Wdrożenie systemu nie obyło się bez problemów. Pierwotnie planowane na październik 2021 roku, zostało wielokrotnie przesuwane. Nawet po oficjalnym starcie w styczniu 2025 pojawiły się trudności. Media informowały o zagubionych przesyłkach i problemach integracyjnych. Ministerstwo Cyfryzacji ostrzegało, że urzędy bez aktywnego adresu do e-Doręczeń mogą stanąć przed paraliżem obsługi spraw elektronicznych. Dla użytkowników końcowych zmiana oznacza przede wszystkim nowy interfejs dostępny przez mObywatel, portal gov.pl lub dedykowane aplikacje dostawców usługi. Komunikacja pozostaje bezpłatna w relacji obywatel-urząd, ale wymaga podpisu elektronicznego (Profil Zaufany, e-dowód lub podpis kwalifikowany) do aktywacji skrzynki. Długofalowo e-Doręczenia mogą usprawnić załatwianie spraw urzędowych, eliminując papierowe awiza i przyspieszając obieg dokumentów. Pytanie brzmi, czy tym razem administracja będzie lepiej przygotowana niż podczas poprzednich prób cyfryzacji.