rag

Wpisujesz pytanie, czekasz kilka sekund i dostajesz odpowiedź. Czasem zaskakująco dobrą. Czasem tak pewną siebie, że trudno od razu zauważyć błąd. I właśnie w tym tkwi największy problem z dzisiejszą sztuczną inteligencją: z zewnątrz wygląda jak rozmowa z kimś, kto rozumie temat, ale pod spodem działa zupełnie inny mechanizm. ChatGPT, Claude czy Gemini nie są wyszukiwarkami, encyklopediami ani cyfrowymi ludźmi po drugiej stronie ekranu. To usługi zbudowane wokół modeli, które przewidują kolejne...

Ścieżka zakupowa w Polsce przesuwa się z pola wyszukiwarki do okna czatu. Zamiast wpisywać frazy w Google i przeklikiwać dziesięć ofert, coraz więcej osób pyta wprost ChatGPT albo Perplexity, co kupić, za ile i dlaczego akurat to. Skutek jest dla marketerów koszmarem. Jeśli marka nie pada w odpowiedzi modelu, dla użytkownika praktycznie nie istnieje. Branża nazwała ten nowy front widoczności GEO, czyli Generative Engine Optimization.

Polskie LLM-y długo funkcjonowały głównie jako obietnica lokalnego języka, większej kontroli, mniej zależności od amerykańskich usług. Teraz PLLuM dostał konkretny zastrzyk w postaci 11 nowych modeli, od lekkich wariantów 4B po ciężkie 70B. Liczba modeli jednakże jeszcze niczego nie załatwia. Istotne jest to, że rząd i konsorcjum HIVE AI celują w konkretne zastosowania, czyli urzędy, RAG, dokumenty, chatboty do usług publicznych i wdrożenia, które da się policzyć w kosztorysie.

Przez lata seria procesorów AMD Ryzen X3D kojarzyła się głównie z grami, bo dodatkowa pamięć 3D V-Cache zwykle właśnie tam dawała największy efekt. Najnowsze testy sugerują jednak, że ten sam mechanizm może mieć sens także poza gamingiem. Chodzi o lokalne zastosowania sztucznej inteligencji typu RAG, w których procesor nadal wykonuje ważną część pracy, mimo że samo generowanie odpowiedzi często spoczywa już na GPU.

Sztuczna inteligencja wkracza do świata religii poprzez specjalistyczne narzędzia dla wiernych. Podczas gdy Watykan publikuje ostrzeżenia przed zagrożeniami płynącymi z AI w oficjalnym dokumencie Antiqua et nova, amerykański startup rozwija katolicki chatbot trenowany wyłącznie na dokumentach Kościoła. Projekt wywołuje dyskusje o granicach technologii w sferze duchowej i roli człowieka jako moralnego podmiotu odpowiedzialnego za AI.