Obywatel Bielik. Miliony zdjęć z telefonów Polaków mają nauczyć AI, czym naprawdę są kluski śląskie

Polski model językowy Bielik teksty opanował już dwa lata temu, obrazu jednak wciąż nie rozumie. Fundacja SpeakLeash rusza więc z aplikacją mobilną Obywatel Bielik, czyli narzędziem, przez które każdy może przesłać zdjęcie z opisem i realnie wpłynąć na trening pierwszego rodzimego modelu wizyjnego. Projekt zbierał materiały jeszcze przed premierą aplikacji. Czy polska AI dogoni rywali w rozpoznawaniu obrazu osadzonego w lokalnym kontekście?

Fundacja SpeakLeash rusza z aplikacją mobilną Obywatel Bielik, która ma zebrać milion opisanych zdjęć i nauczyć polski model AI rozpoznawać lokalny kontekst — od klusek śląskich po Fontannę Neptuna.

OpenAI wycofuje przeglądarkę Atlas po dziewięciu miesiącach i przenosi funkcje agentowe do ChatGPT oraz wtyczki na Chrome

Aplikacja Obywatel Bielik zadebiutowała na Androidzie i iOS jako narzędzie do zbierania zdjęć z opisami, które posłużą do trenowania multimodalnego modelu AI rozwijanego przez SpeakLeash. Przez stronę projektu użytkownicy przesłali już ponad 16 tys. fotografii, a kolejnym celem jest zgromadzenie miliona. Powód jest praktyczny, gdyż globalne modele AI nadal mają problemy z rozpoznawaniem elementów charakterystycznych dla polskiej kultury i przestrzeni. Kluski śląskie potrafią opisać jako francuskie makaroniki lub pączki przed pieczeniem, kadr z „Seksmisji” pomylić ze sceną z radzieckiego „Solarisa”, a Fontannę Neptuna w Gdańsku uznać za zabytek w Bolonii. Każde zgłoszenie przechodzi dwuetapową weryfikację, najpierw automatyczną, a następnie wykonywaną przez wolontariuszy. Twarze ludzi są z założenia wyłączone z tego projektu.

Satya Nadella mówi wprost: korzystając z ChataGPT czy Claude, oddajesz coś więcej niż tylko pieniądze

Projekt prowadzi Fundacja SpeakLeash wspólnie z Cyfronetem AGH, a partnerami są Narodowe Archiwum Cyfrowe oraz Polska Press Grupa. Tekstowy model Bielik od wersji 3.0 bazuje na Qwen 2.5, wykorzystując własny tokenizer zoptymalizowany pod język polski i licencję Apache 2.0. To odróżnia go od PLLuM-a, rozwijanego przez konsorcjum HIVE AI pod kierownictwem NASK i finansowanego z rządowego programu o wartości 1,86 mld zł. Obydwa projekty mają wspólny cel, ale różnią się sposobem rozwoju. Bielik opiera się na otwartym modelu współpracy ze społecznością, podczas gdy PLLuM jest przede wszystkim przedsięwzięciem instytucjonalnym.

Microsoft wreszcie sprząta wyszukiwarkę Windows 11. Będzie mniej reklam i więcej lokalnych wyników

Dyskusję o skuteczności polskich modeli rozgrzał marcowy raport Oxido porównujący 12 modeli językowych, w tym ChatGPT, GPT-5.2, Llamę 4 oraz polskie Bielika 3.0 i PLLuM 8x7B. Po publikacji wyników współtwórca Bielika, Sebastian Kondracki, argumentował, że zestawianie modeli różniących się skalą parametrów o rzędy wielkości prowadzi do mylących wniosków. Niezależnie od tego sporu jedno pozostaje bez zmian. Bez ogromnych zbiorów opisanych zdjęć trudno będzie stworzyć konkurencyjny polski model rozumiejący obraz, niezależnie od tego, czy będzie rozwijany przez społeczność, czy finansowany ze środków publicznych.