W Polsce brakuje aż 150 tysięcy specjalistów IT. Czy rządowy program PW eSkills to ostatnia szansa na odwrócenie trendu?

Transformacja cyfrowa to już nie odległa przyszłość, lecz nasza obecna rzeczywistość, która nieustannie podnosi poprzeczkę w zakresie umiejętności. Raporty, takie jak unijny DESI, wciąż wskazują na problem luki kompetencyjnej w Polsce, gdzie odsetek osób z podstawowymi umiejętnościami cyfrowymi jest niższy niż średnia europejska. W odpowiedzi na to wyzwanie, program PW eSkills, prowadzony przez Ministerstwo Cyfryzacji, zyskuje na znaczeniu.

Inicjatywa PW eSkills, łącząc administrację, czołowy biznes (Intel, PFR) i środowisko akademickie, tworzy spójną platformę, która ma znacząco podnieść kompetencje cyfrowe Polaków, stanowiąc kluczową odpowiedź na lukę umiejętności w cyfrowej gospodarce.

Polska firma CBRTP opracowuje technologię 8-calowych wafli GaN dla europejskiej niezależności półprzewodnikowej

Polska ma problem, który nie rozwiąże się sam. Podczas gdy Europa przyspiesza w cyfrowej transformacji, my tkwimy w miejscu. Tylko 54 proc. dorosłych Polaków ma podstawowe umiejętności cyfrowe, co daje nam 23. pozycję w Unii Europejskiej. Branża technologiczna informuje o niedoborze ponad 150 tys. specjalistów, a przedsiębiorstwa wskazują brak kompetencji cyfrowych jako główną barierę rozwoju. Ministerstwo Cyfryzacji odpowiada rozbudową programu PW eSkills, do którego w październiku dołączyło dziewięciu nowych partnerów. W ciągu zaledwie miesiąca program PW eSkills znacząco zwiększył swój zasięg. Najpierw, we wrześniu, do inicjatywy dołączyło Centrum Wsparcia Samorządu i Biznesu, Soft Power oraz Fundacja Liga Niezwykłych Umysłów. W październiku lista partnerów rozrosła się o kolejnych sześciu graczy. Dołączyli iCodeTrust, Intel, Polski Fundusz Rozwoju, Uniwersytet Łódzki oraz szkoła kompetencji cyfrowych Future Collars wraz z Cyberskiller. To nie przypadek. Tempo rekrutacji partnerów pokazuje narastającą świadomość skali wyzwania. 11 miesięcy temu Ministerstwo cyfryzacji wyszło z tą inicjatywą i ogłosiło ją na konferencji. 

Polska w czołówce zagrożonych krajów Europy. Raport Check Point wskazuje na nowe taktyki cyberprzestępców i zmianę celów

Liczby nie pozostawiają złudzeń. Według raportu DESI 2024 tylko 54 proc. dorosłych Polaków ma podstawowe kompetencje cyfrowe, podczas gdy średnia unijna wynosi 64 proc. To nie jest abstrakcyjna statystyka, która przekłada się bezpośrednio na rynek pracy. Polski Instytut Ekonomiczny szacuje, że w Polsce brakuje ponad 150 tys. specjalistów IT, a 65 proc. firm wskazuje niedobór kompetencji cyfrowych jako główną barierę transformacji technologicznej. Dla porównania, w branży cyberbezpieczeństwa sama luka kompetencyjna wzrosła w 2025 roku o kolejne 8 proc., podczas gdy 90 proc. przedsiębiorstw ma trudności z pozyskaniem pracowników o odpowiednich kwalifikacjach. 

Polska kupi udziały w fińsko-polskiej spółce ICEYE, właścicielu największej konstelacji satelitów SAR na świecie

Program PW eSkills działa jak ecosystem builder, czyli platforma, która łączy administrację publiczną, sektor prywatny, uczelnie i organizacje pozarządowe wokół pięciu filarów. Są nimi podnoszenie kompetencji cyfrowych, promowanie dobrych praktyk, wspieranie równości i różnorodności w ICT, wzmacnianie współpracy, a także tworzenia nowych inicjatyw. To niekomercyjna inicjatywa będąca jednym z ważniejszych elementów rządowej strategii "Droga ku cyfrowej dekadzie 2030", której ambitne cele zakładają osiągnięcie do 2030 roku poziomu 80 proc. obywateli z podstawowymi kompetencjami cyfrowymi, 40 proc. z umiejętnościami ponadpodstawowymi i 6 proc. specjalistów ICT wśród pracujących. Nowi partnerzy wnoszą różne kompetencje do programu. Intel reprezentuje perspektywę globalnego gracza technologicznego, który rozumie trendy branżowe na poziomie światowym. Polski Fundusz Rozwoju oferuje doświadczenie z programu Cyfrowa Wyprawka dla Firm, łącząc kompetencje z finansowaniem transformacji cyfrowej przedsiębiorstw. Future Collars przeszkolił od 2017 roku ponad 7000 osób, a jego program Women in IT Day przyciągnął blisko 10 tys. kobiet, istotny element, gdy cel zakłada zwiększenie udziału kobiet w branży ICT do 29 proc. Uniwersytet Łódzki dodaje wymiar akademicki, podczas gdy iCodeTrust i Cyberskiller uzupełniają lukę w istotnym obszarze cyberbezpieczeństwa.

Bielik.AI uruchamia Sójkę. Jest to pierwszy polski model AI do moderacji treści online w czasie rzeczywistym

Pytanie brzmi jednak, czy model partnerstwa wystarczy, aby zamknąć ogromną różnicę dzielącą Polskę od czołówki europejskiej? Wiele wskazuje, że sama platforma współpracy to za mało. Wielokrotnie pisaliśmy o niedoborach kadrowych w branży technologicznej i wyzwaniach związanych z edukacją IT, od trudności z przyciągnięciem początkujących specjalistów po problemy z utrzymaniem tempa zatrudnienia w warunkach globalnej konkurencji. Program PW eSkills stawia na efekt synergii. Każdy partner dzieli się doświadczeniem, zasobami i siecią kontaktów, co teoretycznie powinno przyspieszyć skalowanie inicjatyw edukacyjnych. Realnym sprawdzianem będzie skuteczność w dotarciu do dwóch najważniejszych grup. Po pierwsze, osób pracujących, które muszą się przekwalifikować, zanim automatyzacja i sztuczna inteligencja zredukują zapotrzebowanie na ich obecne stanowiska. Według danych Future Collars, 82 proc. absolwentów kursów deklaruje poprawę sytuacji zawodowej, a co trzecia osoba w ciągu pół roku zmienia branżę na IT. Reskilling przestał być opcją, a stał się koniecznością biznesową. Po drugie, młodego pokolenia, które wchodzi na rynek pracy w momencie, gdy sama znajomość podstawowej obsługi komputera nie wystarcza już do żadnego zawodu.

NASK za 300 mln złotych zabezpieczy polskie wodociągi w ramach ochrony przed rosyjskimi cyberatakami na infrastrukturę krytyczną

Największym ryzykiem pozostaje rozmycie odpowiedzialności. Im więcej partnerów, tym trudniej o koordynację działań i mierzalne rezultaty. Program będzie musiał udowodnić, że nie jest tylko kolejnym porozumieniem na papierze, lecz realnym mechanizmem generującym tysiące przeszkolonych specjalistów rocznie. W perspektywie najbliższych pięciu lat Polska musi nie tylko zasypać obecną lukę 150 tys. specjalistów, ale także przygotować się na falę transformacji związaną z AI, edge computing i kwantowym przetwarzaniem danych. Bez masowego podniesienia kompetencji cyfrowych, zarówno podstawowych wśród ogółu społeczeństwa, jak i zaawansowanych wśród specjalistów, polska gospodarka cyfrowa będzie jedynie odbiorcą rozwiązań tworzonych gdzie indziej.