Firmy kupują AI szybciej, niż uczą się z niej korzystać. Najnowsze dane obnażają słabe punkty polskiego biznesu

Wokół sztucznej inteligencji w biznesie narosło już tyle deklaracji, że łatwo pomylić modę z realnym wdrożeniem. Gdy jednak odłożyć prezentacje zarządów i spojrzeć w tabele z najnowszych raportów, obraz robi się znacznie mniej efektowny. Polska nie stoi dziś przed problemem braku narzędzi. Kłopot leży gdzie indziej, a mianowicie w kadrach, procesach i gotowości firm do pracy z technologią, która szybko obnaża organizacyjne skróty.

Polskie firmy coraz częściej sięgają po sztuczną inteligencję, ale zbyt wiele z nich nadal traktuje ją jak narzędzie do testów, a nie element przebudowy procesów, kompetencji i odpowiedzialności.

Jeden podpis i ponad 1400 ofert pracy. Unijne miliardy już rozgrzewają polski rynek technologii obronnych

Wykorzystanie AI w polskich firmach wyraźnie rośnie, choć poszczególne badania pokazują różne tempo zmian. Niezależnie od metodologii widać jednak ten sam problem. Polska nadal pozostaje poniżej średniej unijnej. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego, przywołanych przez Polski Instytut Ekonomiczny, w 2024 roku z AI korzystało 5,9 proc. polskich firm. Eurostat podniósł ten wynik dla 2025 roku do 8,36 proc., przy unijnej średniej 19,95 proc. Z kolei najnowsze badanie Bilansu Kapitału Ludzkiego mówi już o 23 proc. przedsiębiorstw aktywnie korzystających z AI. Rozjazd wynika z metodologii, lecz kierunek pozostaje ten sam. Polska rośnie, ale nadal wyraźnie odstaje od średniej Unii Europejskiej.

NASK rozstrzygnął przetarg na 100 tys. zestawów do nauczania zdalnego. Dostawy ruszą na przełomie maja i czerwca

Jeszcze ciekawiej robi się przy pytaniu, co dzieje się po zakupie licencji i uruchomieniu pilotażu. Tylko około 25 proc. firm deklaruje dostęp do wykwalifikowanej kadry IT zdolnej wdrażać i utrzymywać rozwiązania AI, a nawet wśród przedsiębiorstw już korzystających z tej technologii taki dostęp potwierdza tylko 47 proc. 48 proc. firm nie robi nic, aby uzupełnić braki kompetencyjne; 23 proc. inwestuje w rozwój pracowników, 15 proc. wybiera outsourcing, a 10 proc. próbuje rekrutacji. Ta ostatnia ścieżka też nie wygląda dobrze, gdyż 79 proc. firm wskazuje na brak doświadczenia kandydatów, 75 proc. na niewłaściwe wykształcenie, a 61 proc. na niedopasowanie kompetencji. Polski Fundusz Rozwoju i Google Cloud Polska dokładają do tego kolejny sygnał ostrzegawczy. Aż 84,2 proc. przedstawicieli sektora małych i średnich przedsiębiorstw widzi luki kompetencyjne w AI, a 46,3 proc. określa je jako krytyczne.

Sprzedałeś za dużo na Vinted albo OLX? Fiskus widzi dziś więcej, niż większość użytkowników zakłada

To dobrze tłumaczy, dlaczego polskie firmy częściej eksperymentują, niż naprawdę skalują AI. PwC Polska podaje, że 75 proc. dużych organizacji realizuje projekty związane z zaawansowaną analityką i sztuczną inteligencją, ale tylko 33 proc. pomyślnie wdrożyło większość rozpoczętych działań. Połowa chce zwiększyć budżet na AI, a 44 proc. korzysta już z agentów AI. Jednocześnie 77 proc. przedsiębiorców, którzy dziś nie używają AI, nie planuje wdrożenia, dopóki nie będzie to konieczne. To wpisuje się w obraz, który nasi czytelnicy znają już z tekstu o raporcie MIT NANDA Initiative. Największy problem leży w tym, że firmy próbują dopiąć nową technologię do starych procesów. Dla użytkownika końcowego oznacza to tyle, że AI trafi do pracy szybciej niż firmowe reguły jej użycia, więc przewagę zyskają nie ci, którzy kupią najwięcej, tylko ci, którzy nauczą ludzi pracować z nią sensownie i pod kontrolą.